ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Matematyka · Funkcja kwadratowaklasa 2 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/2/matematyka/rownania-i-nierownosci-kwadratowe-z-parametrem/

Matematyka · Funkcja kwadratowa · kl. 2 · zakres rozszerzony

Równania i nierówności kwadratowe z parametrem

Parametr m to liczba, której jeszcze nie znasz, a od której zależy liczba i znaki pierwiastków. Zamiast jednej odpowiedzi szukasz warunków na m, a pomagają w tym delta i wzory Viète'a.

ok. 4 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Ile rozwiązań

  • Dla x² − 2x + m = 0 mamy Δ = 4 − 4m: dwa rozwiązania dla m < 1, jedno dla m = 1, żadnego dla m > 1.
xy0−112345−2−1123456m = 3: Δ = 4 > 0, dwa miejsca zerowem = 4: Δ = 0, jedno miejsce zerowem = 5: Δ = −4 < 0, brak miejsc zerowych
Dla x² − 4x + m: dwa miejsca zerowe, jedno albo żadnego, zależnie od m.
  • Parametr przy x²: osobno a = 0. Dane: (m − 1)x² + 2x + 1 = 0. Dla m = 1 jest 2x + 1 = 0 (jedno rozwiązanie). Dla m ≠ 1: Δ = 4 − 4(m − 1) = 8 − 4m, więc dwa rozwiązania dla m < 2 (i m ≠ 1), jedno (podwójne) dla m = 2, brak dla m > 2.
  • Nierówność liniowa mx > 2: dla m > 0 jest x > 2 przez m, dla m < 0 znak się odwraca i x < 2 przez m, a dla m = 0 (0 > 2) brak rozwiązań.

2Znaki pierwiastków

Zapamiętaj

Dwa różne dodatnie: Δ > 0, x₁x₂ > 0, x₁ + x₂ > 0. Dwa różne ujemne: Δ > 0, x₁x₂ > 0, x₁ + x₂ < 0. Różnych znaków: x₁x₂ < 0.

  • Dane: x² − 4x + m = 0 ma dwa dodatnie pierwiastki. Obliczenia: Δ = 16 − 4m > 0 daje m < 4; iloczyn m > 0; suma 4 > 0 (zawsze). Odpowiedź: m ∈ (0, 4).
  • Oba pierwiastki większe od 1 (x² − 6x + m = 0): przesuń je o 1. Warunki: Δ = 36 − 4m > 0, (x₁ − 1)(x₂ − 1) = x₁x₂ − (x₁ + x₂) + 1 = m − 5 > 0, (x₁ − 1) + (x₂ − 1) = 4 > 0. Odpowiedź: m ∈ (5, 9).
Sprawdź, czy rozumiesz

Równanie x² − 6x + m = 0 ma dwa różne pierwiastki większe od 1 dla

3Nierówność dla każdego x

  • x² + mx + 4 > 0 dla każdego x ∈ ℝ, gdy a > 0 (tak jest) i Δ < 0. Δ = m² − 16 < 0, czyli m ∈ (−⁠4, 4).

4Warunek z wyrażeniem symetrycznym

  • Dane: x² − mx + 2 = 0, szukamy m takiego, że x₁² + x₂² = 12. x₁² + x₂² = (x₁ + x₂)² − 2x₁x₂ = m² − 4 = 12, więc m = 4 lub m = −⁠4.
  • Sprawdzenie: Δ = m² − 8 = 8 > 0, więc oba m są dobre.
Uwaga na błąd

Pominięcie przypadku a = 0 albo brak sprawdzenia Δ na końcu.

Sprawdź, czy rozumiesz

Nierówność x² + mx + 4 > 0 jest spełniona dla każdego x, gdy

✎Ściąga: Równania i nierówności kwadratowe z parametrem

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Dwa różne dodatnie: Δ > 0, x₁x₂ > 0, x₁ + x₂ > 0. Dwa różne ujemne: Δ > 0, x₁x₂ > 0, x₁ + x₂ < 0. Różnych znaków: x₁x₂ < 0.
  • Oba pierwiastki większe od 1 (x² − 6x + m = 0): przesuń je o 1. Warunki: Δ = 36 − 4m > 0, (x₁ − 1)(x₂ − 1) = x₁x₂ − (x₁ + x₂) + 1 = m − 5 > 0, (x₁ − 1) + (x₂ − 1) = 4 > 0. Odpowiedź: m ∈ (5, 9).

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Równanie x² − 2x + m = 0 ma dwa różne rozwiązania, gdy

    1. Am < 1
    2. Bm > 1
    3. Cm = 1
    4. Dm < 4
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: m < 1 – Δ = 4 − 4m > 0, czyli m < 1.

  2. Równanie x² − 4x + m = 0 ma dwa różne dodatnie pierwiastki dla

    1. Am ∈ (4, +∞)
    2. Bm > 0
    3. Cm ∈ (0, 4)
    4. Dm ∈ (−⁠∞, 4)
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: m ∈ (0, 4) – Δ = 16 − 4m > 0, x₁x₂ = m > 0, suma 4 > 0.

  3. Równanie x² − 6x + m = 0 ma dwa różne pierwiastki większe od 1 dla

    1. Am ∈ (5, 9)
    2. Bm ∈ (5, +∞)
    3. Cm ∈ (−⁠∞, 9)
    4. Dm ∈ (0, 9)
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: m ∈ (5, 9) – Δ = 36 − 4m > 0 daje m < 9, (x₁ − 1)(x₂ − 1) = m − 5 > 0 daje m > 5, a (x₁ − 1) + (x₂ − 1) = 4 > 0 zawsze.

  4. Nierówność x² + mx + 4 > 0 jest spełniona dla każdego x, gdy

    1. Am > 4
    2. Bm ∈ ⟨−⁠4, 4⟩
    3. Cm ∈ (−⁠4, 4)
    4. Dm ∈ (−⁠∞, −⁠4) ∪ (4, +∞)
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: m ∈ (−⁠4, 4) – Trzeba Δ = m² − 16 < 0.

  5. Dla jakiej wartości m równanie (m − 1)x² + 2x + 1 = 0 ma dokładnie jedno rozwiązanie?

    1. Am = 0
    2. Bm = 1 lub m = 2
    3. Ctylko m = 1
    4. Dtylko m = 2
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: m = 1 lub m = 2 – Dla m = 1 jest równanie liniowe (jedno rozwiązanie), a dla m = 2 mamy Δ = 0.

  6. Dla x² − mx + 2 = 0 suma kwadratów pierwiastków równa się

    1. Am² − 4
    2. Bm² − 2
    3. Cm − 4
    4. Dm² + 4
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: m² − 4 – (x₁ + x₂)² − 2x₁x₂ = m² − 4.

  7. Równanie x² − mx + 2 = 0 spełnia warunek x₁² + x₂² = 12 dla

    1. Atylko m = 4
    2. Bm = ±2
    3. Cm = 16
    4. Dm = 4 lub m = −⁠4
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: m = 4 lub m = −⁠4 – Z m² − 4 = 12 mamy m² = 16, a Δ = m² − 8 = 8 ≥ 0.

  8. Pierwszy krok przy równaniu (m − 1)x² + 2x + 1 = 0 to

    1. Arozpatrzenie przypadku m = 1
    2. Bpodstawienie m = 0
    3. Cobliczenie Δ
    4. Dpodzielenie przez m − 1
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: rozpatrzenie przypadku m = 1 – Dla m = 1 równanie przestaje być kwadratowe, więc a = 0 sprawdzasz osobno.

Cały dział „Funkcja kwadratowa”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Matematyka, klasa 2

Równania i nierówności kwadratoweWartość najmniejsza i największa funkcji kwadratowej, optymalizacjaWzory Viète'a i wyrażenia symetryczne pierwiastkówRównania dwukwadratowe i układy równań liniowo-kwadratowychWykres funkcji kwadratowej: parabola, wierzchołek i przesuwaniePostacie wzoru funkcji kwadratowej i wyznaczanie wzoruWłasności funkcji kwadratowej i odczytywanie z wykresuWartość bezwzględna w funkcji kwadratowejWielomiany – pojęcie, działania i wzory skróconego mnożeniaRozkład wielomianu na czynniki i równania w postaci iloczynowejDzielenie wielomianu przez dwumian, twierdzenie Bézouta i schemat HorneraRównania i nierówności wielomianoweSymbol Newtona, trójkąt Pascala i wzór dwumianowyWzory na sześciany i rozkład wielomianu: grupowanie, suma i różnica sześcianówFunkcja wymierna – hiperbola i asymptotyOdwrotna proporcjonalność w zadaniach: praca, ruch, zakupyFunkcja (ax + b)/(cx + d): wydzielanie całości, monotoniczność, złożenieZadania z równaniami wymiernymi: wspólna praca i ruchOkrąg, cięciwa, styczna – wzajemne położenieKąty w okręgu, długość łuku i pole wycinkaOkrąg wpisany i opisany na trójkącie, punkty szczególneCzworokąty wpisane w okrąg i opisane na okręgu, twierdzenie odwrotne do TalesaTwierdzenie o dwusiecznej i o odcinkach w trójkącie prostokątnymWzajemne położenie dwóch okręgówDowody istnienia punktów szczególnych trójkątaTrygonometria w figurach płaskich – pola i długości odcinkówKąt skierowany i miara łukowaFunkcje trygonometryczne dowolnego kąta, ćwiartki i wzory redukcyjneWykresy funkcji trygonometrycznychWzory na sumę, różnicę i kąt podwojonyRównania trygonometryczneTwierdzenia sinusów i cosinusów – trójkąty dowolneAnaliza przypadków i dowód nie wprost – trójkąt niejednoznacznyDowodzenie w geometrii – jak zapisać uzasadnienieModelowanie matematyczne i zapis rozwiązania na maturze