1Kontekst
- Juliusz Słowacki napisał Balladynę w 1834 r., wydał w 1839 r. To dramat romantyczny w pięciu aktach.
- Akcja dzieje się w legendarnych czasach nad jeziorem Gopło: w chacie wdowy, w zamku Kirkora i w Gnieźnie.
- Dramat romantyczny łączy świat realny z fantastycznym, tragizm z komizmem i łamie zasadę trzech jedności (jedno miejsce, jeden czas, jedna akcja).
2Bohaterowie
- Balladyna – ambitna córka ubogiej wdowy; chce bogactwa i władzy za wszelką cenę.
- Alina – jej dobra, łagodna siostra. Wdowa – matka obu dziewcząt.
- Kirkor – szlachetny rycerz; za radą Pustelnika szuka żony wśród ubogich.
- Pustelnik – to wygnany król Popiel III, który ukrywa prawdziwą koronę.
- Goplana – nimfa, władczyni jeziora, zakochana w wiejskim prostaku Grabcu; jej duszki to Skierka i Chochlik.
- Kostryn – dowódca straży Kirkora, wspólnik zbrodni Balladyny.
Który zestaw cech pasuje do dramatu romantycznego?
W Balladynie obok ludzi występują Goplana i duszki, jest wiele wątków i miejsc.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Przebieg i problematyka
- Matka ogłasza: Kirkora poślubi ta, która nazbiera więcej malin. Balladyna zabija Alinę nożem. Na jej czole zostaje krwawa plama – znak winy, którego nie da się zmyć.
- Dalej giną Gralon, Grabiec, Pustelnik i Kostryn. Balladyna wypędza matkę w burzę. Matka, oślepiona, umiera na torturach podczas sądu.
- Jako królowa Balladyna sądzi zbrodnie – także własne – i skazuje winną na śmierć. Wtedy zabija ją piorun.
- Motywy: władza, ambicja, zbrodnia i kara, sumienie, sprawiedliwość.
Balladyna nie ginie z rąk kata ani buntowników. Sama wydaje wyrok, a karę wymierza piorun – siła wyższa.
- W wypracowaniu: przykład tego, że zło niszczy człowieka i że zbrodnia nie pozostaje bezkarna.
✎Ściąga: Juliusz Słowacki – „Balladyna”
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Juliusz Słowacki napisał Balladynę w 1834 r., wydał w 1839 r. To dramat romantyczny w pięciu aktach.
- Dramat romantyczny łączy świat realny z fantastycznym, tragizm z komizmem i łamie zasadę trzech jedności (jedno miejsce, jeden czas, jedna akcja).
- Balladyna – ambitna córka ubogiej wdowy; chce bogactwa i władzy za wszelką cenę.
- Alina – jej dobra, łagodna siostra. Wdowa – matka obu dziewcząt.
- Kirkor – szlachetny rycerz; za radą Pustelnika szuka żony wśród ubogich.
- Pustelnik – to wygnany król Popiel III, który ukrywa prawdziwą koronę.
- Goplana – nimfa, władczyni jeziora, zakochana w wiejskim prostaku Grabcu; jej duszki to Skierka i Chochlik.
- Kostryn – dowódca straży Kirkora, wspólnik zbrodni Balladyny.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Kim naprawdę jest Pustelnik w „Balladynie”?
- Aojcem Balladyny i Aliny
- Bbratem Kirkora
- Cprzebranym Grabcem
- Dwygnanym królem Popielem III
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: wygnanym królem Popielem III – Pustelnik to prawowity król Popiel III; wygnany przez brata, ukrywa prawdziwą koronę.
Co miało zdecydować o tym, która siostra poślubi Kirkora?
- Aktóra wcześniej wstanie
- Bktóra rozwiąże zagadkę Pustelnika
- Cktóra nazbiera więcej malin
- Dktóra ładniej zaśpiewa
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: która nazbiera więcej malin – Matka ogłosiła konkurs w zbieraniu malin – stąd zbrodnia przy malinach.
Co jest znakiem winy Balladyny po zabójstwie Aliny?
- Azgubiona korona
- Bsiwe włosy
- Człamany pierścień
- Dkrwawa plama na czole
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: krwawa plama na czole – Plamy na czole nie da się zmyć – to symbol wyrzutów sumienia i winy.
Jak ginie Balladyna?
- Autopiona przez Goplanę
- Bod pioruna, po wydaniu wyroku na samą siebie
- Czabita przez Kostryna
- Dz ręki Kirkora w pojedynku
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: od pioruna, po wydaniu wyroku na samą siebie – Jako królowa skazuje winną na śmierć, a wtedy uderza w nią piorun.
Który zestaw cech pasuje do dramatu romantycznego?
- Azawsze szczęśliwe zakończenie
- Btylko świat realny i jeden wątek
- Cnarrator opowiadający całą akcję
- Dfantastyka obok realizmu i złamanie zasady trzech jedności
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: fantastyka obok realizmu i złamanie zasady trzech jedności – W Balladynie obok ludzi występują Goplana i duszki, jest wiele wątków i miejsc.
Kim jest Goplana?
- Amatką Balladyny
- Bnimfą, władczynią jeziora Gopło
- Ckrólową Gniezna
- Dsiostrą Kirkora
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: nimfą, władczynią jeziora Gopło – Goplana to fantastyczna postać, zakochana w Grabcu; jej duszki to Skierka i Chochlik.
Jaki motyw najlepiej ilustruje „Balladyna”?
- Azbrodnia i kara
- Bprzyjaźń harcerzy
- Cprzemiana skąpca
- Dtęsknota za ojczyzną
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: zbrodnia i kara – Bohaterka popełnia kolejne zbrodnie i zostaje ukarana.
Co Balladyna robi z matką, gdy zostaje panią na zamku?
- Awypiera się jej i wypędza ją w burzę
- Bczyni ją królową
- Coddaje ją pod opiekę Pustelnika
- Dwysyła ją do Gniezna z posłańcem
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: wypiera się jej i wypędza ją w burzę – Wstydzi się ubogiej matki i wypędza ją; później matka umiera na torturach.
Cały dział „Lektury obowiązkowe”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.