ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Język polski · Formy wypowiedziklasa 8 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/8/jezyk-polski/streszczenie-parafraza-sprawozdanie/

Język polski · Formy wypowiedzi · kl. 8

Streszczenie, parafraza, sprawozdanie

Trzy sposoby przekazania cudzego tekstu lub zdarzenia własnymi słowami – i zasady uczciwego korzystania z cudzej pracy.

ok. 2 min czytania8 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Streszczenie

  • Streszczenie – krótkie przedstawienie najważniejszych treści tekstu własnymi słowami.
  • Zasady: temat tekstu, główne myśli w kolejności, bez szczegółów, bez dialogów, bez własnej oceny.
  • Poziom uogólnienia – nie za ogólnie („autor pisze o śmiechu”) i nie za szczegółowo (bez przykładów i liczb z tekstu).

2Parafraza

  • Parafraza – przekazanie sensu fragmentu innymi słowami, bliżej tekstu niż streszczenie; zwykle podobnej długości.

3Sprawozdanie

  • Sprawozdanie – relacja z wydarzenia, w którym uczestniczyłeś: kiedy, gdzie, kto, co się działo – w kolejności.
  • Piszemy w czasie przeszłym; na końcu możemy dodać krótką ocenę.
Sprawdź, czy rozumiesz

Czym jest streszczenie?

4Uczciwość wobec autora

  • Cudze słowa – w cudzysłowie i z podaniem autora (cytat).
  • Przepisanie cudzego tekstu jako własnego to plagiat – narusza prawo autorskie.
  • Streszczając i parafrazując, zawsze podaj, czyj tekst przekazujesz.

5Streszczenie – krok po kroku

  • Krok 1: Przeczytaj tekst i nazwij jego temat jednym zdaniem.
  • Krok 2: Każdemu akapitowi nadaj krótki tytuł.
  • Krok 3: Z tytułów ułóż spójny tekst, używając zwrotów: Autor rozpoczyna od…, Następnie wyjaśnia…, Na zakończenie stwierdza…
  • Krok 4: Sprawdź, czy nie przepisałeś zdań z tekstu i czy nie dodałeś własnej oceny.
Uwaga na błąd

Streszczenie złożone z przepisanych fragmentów tekstu. CKE przyznaje za nie 0 pkt.

Sprawdź, czy rozumiesz

Czym jest plagiat?

✎Ściąga: Streszczenie, parafraza, sprawozdanie

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Streszczenie – krótkie przedstawienie najważniejszych treści tekstu własnymi słowami.
  • Poziom uogólnienia – nie za ogólnie („autor pisze o śmiechu”) i nie za szczegółowo (bez przykładów i liczb z tekstu).
  • Parafraza – przekazanie sensu fragmentu innymi słowami, bliżej tekstu niż streszczenie; zwykle podobnej długości.
  • Sprawozdanie – relacja z wydarzenia, w którym uczestniczyłeś: kiedy, gdzie, kto, co się działo – w kolejności.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Czym jest streszczenie?

    1. Aoceną tekstu
    2. Bkrótkim przedstawieniem najważniejszych treści własnymi słowami
    3. Cprzepisaniem najważniejszych zdań
    4. Ddialogiem bohaterów
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: krótkim przedstawieniem najważniejszych treści własnymi słowami – Streszczenie skraca tekst, zachowując jego sens.

  2. Czego nie umieszczamy w streszczeniu?

    1. Awłasnej oceny i szczegółów
    2. Btematu tekstu
    3. Cgłównych myśli
    4. Dkolejności zdarzeń
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: własnej oceny i szczegółów – Streszczenie jest rzeczowe i zwięzłe.

  3. Ile punktów dostaje streszczenie złożone z przepisanych fragmentów?

    1. A1
    2. B2
    3. Cpełną liczbę
    4. D0
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: 0 – Zasady CKE wymagają własnych słów.

  4. Czym parafraza różni się od streszczenia?

    1. Azawiera ocenę tekstu wyrażoną przez autora parafrazy
    2. Bjest dosłownym cytatem w cudzysłowie
    3. Czawsze jest znacznie krótsza od streszczenia
    4. Djest bliższa tekstowi i zwykle podobnej długości
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: jest bliższa tekstowi i zwykle podobnej długości – Parafraza oddaje sens innymi słowami.

  5. Czym jest plagiat?

    1. Arecenzją
    2. Bcytatem z podaniem autora
    3. Cprzedstawieniem cudzego tekstu jako własnego
    4. Dstreszczeniem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: przedstawieniem cudzego tekstu jako własnego – To naruszenie praw autorskich.

  6. W jakim czasie zwykle piszemy sprawozdanie?

    1. Aw przeszłym
    2. Bw trybie przypuszczającym
    3. Cw trybie rozkazującym
    4. Dw przyszłym
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: w przeszłym – Relacjonujemy wydarzenie, które już się odbyło.

  7. Które zdanie streszczenia ma właściwy poziom uogólnienia?

    1. ATekst jest ciekawy.
    2. BAutorka pisze, jakie są skutki.
    3. CAutorka wskazuje, że śmiech korzystnie wpływa na zdrowie, samopoczucie i relacje.
    4. DAutorka podaje, że śmiech trwa 3 sekundy i pracuje 15 mięśni.
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Autorka wskazuje, że śmiech korzystnie wpływa na zdrowie, samopoczucie i relacje. – Nie za ogólnie, nie za szczegółowo, bez oceny.

  8. Od czego zacząć streszczenie?

    1. Aod nazwania tematu tekstu
    2. Bod ostatniego akapitu
    3. Cod oceny autora
    4. Dod cytatu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: od nazwania tematu tekstu – Temat porządkuje całe streszczenie.

Cały dział „Formy wypowiedzi”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Język polski, klasa 8

Juliusz Słowacki – „Balladyna”Henryk Sienkiewicz – „Quo vadis” (fragmenty)Sławomir Mrożek – „Artysta”Poezja XX wieku: Leśmian, Baczyński, Miłosz, Herbert, Różewicz, SzymborskaStanisław Jerzy Lec – aforyzmyIgnacy Krasicki – bajki (powtórzenie)Lektury z klas 4–6 – powtórka przed egzaminemLista lektur na egzamin ósmoklasistyRodzaje literackie – powtórkaGatunki literackie – powtórkaŚrodki stylistyczne i budowa wierszaSymbol, alegoria, ironia, inwokacjaMotywy literackie w lekturachKonteksty: mitologia, Biblia, historia, filmObraz, plakat, fotografia – teksty ikonicznePublicystyka, reportaż i tekst popularnonaukowyFleksja: części mowy, temat i końcówkaCzasownik: aspekt, tryb, strona, przechodniośćImiesłowyCzęści zdania i rodzaje podmiotuZdanie, równoważnik zdania i zdanie bezpodmiotoweZdanie złożone współrzędnie – rodzaje i wykresZdanie złożone podrzędnie – rodzaje i wykresZdanie wielokrotnie złożone – wykres krok po krokuImiesłowowy równoważnik zdaniaMowa zależna i niezależnaBudowa słowotwórcza wyrazu i formantyRodzina wyrazów, rdzeń i obocznościWyrazy złożone, skróty i skrótowceFonetyka: głoski i upodobnieniaSylaba, akcent i funkcje litery „i”Style językoweZasób słownictwa: zapożyczenia, neologizmy, archaizmy, gwaraZnaczenie wyrazu: treść, zakres, homonimy, wieloznacznośćZwiązki frazeologiczneOdmiana nazwisk i nazw miejscowych; nazwy mieszkańcówKultura języka: norma, błąd, etykietaPerswazja, manipulacja i etyka słowaPrzecinek – najważniejsze zasady przed egzaminemCytat, dialog, dwukropek i myślnikZmiany w pisowni od 2026 rokuRozprawka na egzaminieArgumenty i kontrargumentyPrzemówienieOpowiadanie twórcze na egzaminieOpis przeżyć wewnętrznychCharakterystyka i charakterystyka porównawczaRecenzjaWywiadPodanie i list oficjalnyCV i list motywacyjnyOgłoszenie, zaproszenie i inne krótkie formyDyskusja, prezentacja i inne wypowiedzi ustneEgzamin z polskiego – arkusz i typy zadańWypracowanie na egzaminie – kryteria i plan