ogarniam.edu.pl Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Język polski · Formy wypowiedziklasa 8 · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/sp/8/jezyk-polski/rozprawka-na-egzaminie/

Język polski · Formy wypowiedzi · kl. 8

Rozprawka na egzaminie

Rozprawka to tekst, w którym udowadniasz swoje stanowisko argumentami. Tak ją zaplanujesz i napiszesz krok po kroku.

ok. 2 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Budowa rozprawki

WSTĘPproblem + teza (stanowisko)ARGUMENT 1+ przykład z lektury obowiązkowejARGUMENT 2+ przykład z innego utworuZAKOŃCZENIEwniosek potwierdzający tezękażda część w osobnym akapicie • co najmniej 200 wyrazów
Wstęp z tezą, co najmniej dwa argumenty z przykładami, zakończenie.
  • Wstęp – przedstaw problem z tematu i sformułuj tezę, czyli swoje stanowisko: Uważam, że prawdziwa przyjaźń wymaga poświęcenia.
  • Zamiast tezy możesz postawić hipotezę (przypuszczenie do sprawdzenia), a w zakończeniu ją potwierdzić lub odrzucić.
  • Rozwinięcie – co najmniej dwa argumenty, każdy w osobnym akapicie, z przykładem z lektury (konkretna scena).
  • Zakończenie – wniosek: potwierdź tezę innymi słowami, nie powtarzaj wstępu dosłownie.

2Słownictwo, które porządkuje tekst

  • Wstęp: Moim zdaniem…, Jestem przekonany, że…
  • Argumenty: Po pierwsze…, Ponadto…, Co więcej…, Najważniejszym argumentem jest…
  • Przykłady: Świadczy o tym…, Dowodem jest postawa…, Przykładem może być…
  • Zakończenie: Podsumowując…, Z przedstawionych argumentów wynika, że…
Sprawdź, czy rozumiesz

Co powinno znaleźć się w każdym akapicie rozwinięcia?

3Pisanie – krok po kroku

  • Krok 1: Podkreśl w temacie problem i wszystkie polecenia (np. „lektura obowiązkowa i inny utwór”).
  • Krok 2: Zapisz tezę jednym zdaniem.
  • Krok 3: Do każdego argumentu dobierz scenę z lektury, która go dowodzi.
  • Krok 4: Pisz akapit według wzoru: argument → wyjaśnienie → przykład → wniosek.
  • Krok 5: Sprawdź, czy masz co najmniej 200 wyrazów i czy każdy akapit łączy się z tezą.
Uwaga na błąd

Streszczanie lektury zamiast argumentowania. CKE zaznacza, że argumentowanie nie polega na streszczaniu utworów – przykład ma coś udowodnić.

✎Ściąga: Rozprawka na egzaminie

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Wstęp – przedstaw problem z tematu i sformułuj tezę, czyli swoje stanowisko: Uważam, że prawdziwa przyjaźń wymaga poświęcenia.
  • Rozwinięcie – co najmniej dwa argumenty, każdy w osobnym akapicie, z przykładem z lektury (konkretna scena).
  • Zakończenie – wniosek: potwierdź tezę innymi słowami, nie powtarzaj wstępu dosłownie.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Czym jest teza w rozprawce?

    1. Astanowiskiem, które autor udowadnia
    2. Bpytaniem bez odpowiedzi
    3. Cstreszczeniem lektury
    4. Dcytatem z utworu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: stanowiskiem, które autor udowadnia – Teza to zdanie wyrażające twoją opinię w sprawie problemu.

  2. Czym różni się hipoteza od tezy?

    1. Ahipoteza to zawsze cytat
    2. Bhipoteza jest w zakończeniu, teza – w środku
    3. Chipoteza to przypuszczenie, które sprawdzasz w pracy
    4. Dniczym
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: hipoteza to przypuszczenie, które sprawdzasz w pracy – Hipotezę potwierdzasz lub odrzucasz w zakończeniu.

  3. Co powinno znaleźć się w każdym akapicie rozwinięcia?

    1. Aargument i przykład, który go dowodzi
    2. Bwniosek całej pracy
    3. Ctylko cytat
    4. Dsamo streszczenie lektury
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: argument i przykład, który go dowodzi – Argument wymaga przykładu.

  4. Które sformułowanie wprowadza przykład?

    1. AŚwiadczy o tym postawa Rudego…
    2. BPodsumowując…
    3. CPo pierwsze…
    4. DMoim zdaniem…
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Świadczy o tym postawa Rudego… – To zwrot wprowadzający dowód.

  5. Co jest najczęstszym błędem w rozprawce?

    1. Aakapity
    2. Bstreszczanie zamiast argumentowania
    3. Cprzykład z lektury
    4. Dteza we wstępie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: streszczanie zamiast argumentowania – Przykład ma dowodzić tezy, a nie opowiadać fabułę.

  6. Co zawiera zakończenie rozprawki?

    1. Awniosek potwierdzający tezę
    2. Bpytanie do czytelnika bez odpowiedzi
    3. Cnowy argument
    4. Dstreszczenie wszystkich lektur
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: wniosek potwierdzający tezę – Zakończenie zamyka rozważania.

  7. Ile argumentów warto podać w rozprawce na egzaminie?

    1. Ajeden
    2. Bco najmniej dwa
    3. Cżaden – wystarczy teza
    4. Ddziesięć krótkich
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: co najmniej dwa – Dwa rozwinięte argumenty z przykładami to minimum.

  8. Do jakich utworów trzeba odwołać się w rozprawce na E8?

    1. Atylko do własnych doświadczeń
    2. Btylko do filmu
    3. Cdo lektury obowiązkowej i innego utworu literackiego
    4. Ddo dowolnej gry komputerowej
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: do lektury obowiązkowej i innego utworu literackiego – Takie jest typowe polecenie w temacie.

Cały dział „Formy wypowiedzi”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Język polski, klasa 8

Juliusz Słowacki – „Balladyna”Henryk Sienkiewicz – „Quo vadis” (fragmenty)Sławomir Mrożek – „Artysta”Poezja XX wieku: Leśmian, Baczyński, Miłosz, Herbert, Różewicz, SzymborskaStanisław Jerzy Lec – aforyzmyIgnacy Krasicki – bajki (powtórzenie)Lektury z klas 4–6 – powtórka przed egzaminemLista lektur na egzamin ósmoklasistyRodzaje literackie – powtórkaGatunki literackie – powtórkaŚrodki stylistyczne i budowa wierszaSymbol, alegoria, ironia, inwokacjaMotywy literackie w lekturachKonteksty: mitologia, Biblia, historia, filmObraz, plakat, fotografia – teksty ikonicznePublicystyka, reportaż i tekst popularnonaukowyFleksja: części mowy, temat i końcówkaCzasownik: aspekt, tryb, strona, przechodniośćImiesłowyCzęści zdania i rodzaje podmiotuZdanie, równoważnik zdania i zdanie bezpodmiotoweZdanie złożone współrzędnie – rodzaje i wykresZdanie złożone podrzędnie – rodzaje i wykresZdanie wielokrotnie złożone – wykres krok po krokuImiesłowowy równoważnik zdaniaMowa zależna i niezależnaBudowa słowotwórcza wyrazu i formantyRodzina wyrazów, rdzeń i obocznościWyrazy złożone, skróty i skrótowceFonetyka: głoski i upodobnieniaSylaba, akcent i funkcje litery „i”Style językoweZasób słownictwa: zapożyczenia, neologizmy, archaizmy, gwaraZnaczenie wyrazu: treść, zakres, homonimy, wieloznacznośćZwiązki frazeologiczneOdmiana nazwisk i nazw miejscowych; nazwy mieszkańcówKultura języka: norma, błąd, etykietaPerswazja, manipulacja i etyka słowaPrzecinek – najważniejsze zasady przed egzaminemCytat, dialog, dwukropek i myślnikZmiany w pisowni od 2026 rokuArgumenty i kontrargumentyPrzemówienieOpowiadanie twórcze na egzaminieOpis przeżyć wewnętrznychCharakterystyka i charakterystyka porównawczaRecenzjaWywiadStreszczenie, parafraza, sprawozdaniePodanie i list oficjalnyCV i list motywacyjnyOgłoszenie, zaproszenie i inne krótkie formyDyskusja, prezentacja i inne wypowiedzi ustneEgzamin z polskiego – arkusz i typy zadańWypracowanie na egzaminie – kryteria i plan