1Moc to tempo wykonywania pracy
- Oznaczenia: P – moc [W]; W – praca (albo przekazana energia) [J]; t – czas [s].
P = W przez t. Moc mówi, jaką pracę urządzenie wykonuje w ciągu jednej sekundy.
- Jednostka: wat, 1 W = 1 J/s. Do tego 1 kW = 1000 W i 1 MW = 106 W.
- Ta sama praca wykonana w krótszym czasie oznacza większą moc.
| urządzenie | moc (rząd wielkości) |
|---|---|
| żarówka LED | 10 W |
| czajnik elektryczny | 2 kW |
| silnik małego samochodu | 70 kW |
| blok dużej elektrowni | kilkaset MW |
- (dodatkowo) Dawna jednostka: 1 KM (koń mechaniczny) ≈ 735,5 W – spotkasz ją w opisach samochodów.
2Przykład: winda
- Dane: masa kabiny z ładunkiem m = 600 kg, wysokość h = 30 m, czas t = 20 s, g = 9,81 m/s²; kabina jedzie ze stałą prędkością, straty pomijamy.
- Wzory: W = m · g · h oraz P = W przez t.
- Obliczenia: W = 600 kg · 9,81 m/s² · 30 m = 176 580 J; P = 176 580 J przez 20 s ≈ 8829 W.
- Odpowiedź: silnik windy rozwija moc ok. 8,8 kW (ok. 12 KM).
Winda unosi 500 kg ze stałą prędkością na wysokość 20 m w czasie 25 s (g = 10 m/s², bez strat). Jaką moc rozwija silnik?
W = m · g · h = 500 · 10 · 20 J = 100 000 J, P = 100 000 J : 25 s = 4000 W; 400 W wychodzi bez g.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Kilowatogodzina to jednostka energii
- Oznaczenia: E – energia [kWh albo J]; P – moc [kW]; t – czas pracy [h].
E = P · t. 1 kWh = 1000 W · 3600 s = 3,6 MJ.
- To energia, którą urządzenie o mocy 1 kW pobiera w ciągu godziny. W kilowatogodzinach rozlicza się prąd na rachunku.
- Przykład. Czajnik 2 kW pracuje 15 min (0,25 h) dziennie przez 30 dni: E = 2 kW · 0,25 h · 30 = 15 kWh. Przy przykładowej cenie 1,20 zł za kWh to 15 · 1,20 zł = 18 zł.
Traktowanie kWh jako jednostki mocy. Kilowatogodzina to moc razy czas, czyli energia; moc wyrażasz w W lub kW.
✎Ściąga: Moc
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- P = W przez t. Moc mówi, jaką pracę urządzenie wykonuje w ciągu jednej sekundy.
- E = P · t. 1 kWh = 1000 W · 3600 s = 3,6 MJ.
- Oznaczenia: P – moc [W]; W – praca (albo przekazana energia) [J]; t – czas [s].
- Dane: masa kabiny z ładunkiem m = 600 kg, wysokość h = 30 m, czas t = 20 s, g = 9,81 m/s²; kabina jedzie ze stałą prędkością, straty pomijamy.
- Wzory: W = m · g · h oraz P = W przez t.
- Obliczenia: W = 600 kg · 9,81 m/s² · 30 m = 176 580 J; P = 176 580 J przez 20 s ≈ 8829 W.
- Odpowiedź: silnik windy rozwija moc ok. 8,8 kW (ok. 12 KM).
- Oznaczenia: E – energia [kWh albo J]; P – moc [kW]; t – czas pracy [h].
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Wzór na moc średnią to
- AP = F / s
- BP = W · t
- CP = W / t
- DP = t / W
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: P = W / t – Moc to praca wykonana w jednostce czasu: P = W/t.
Co oznacza moc 1 W?
- APracę 1 J wykonywaną w ciągu 1 h
- BPracę 1 J wykonywaną w ciągu 1 s
- CSiłę 1 N działającą na drodze 1 m
- DEnergię 1 kWh
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Pracę 1 J wykonywaną w ciągu 1 s – 1 W = 1 J/s.
Silnik wykonuje pracę 12 000 J w czasie 8 s. Jaką ma moc średnią?
- A96 000 W
- Bok. 0,67 W
- C1500 W
- D150 W
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: 1500 W – P = W/t = 12 000 J : 8 s = 1500 W.
Dwie osoby wnoszą takie same plecaki na to samo piętro, pierwsza w 30 s, druga w 60 s. Co jest prawdą?
- APierwsza wykonuje dwa razy większą pracę
- BObie mają taką samą moc
- CPierwsza wykonuje tę samą pracę z dwa razy większą mocą
- DDruga ma większą moc
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Pierwsza wykonuje tę samą pracę z dwa razy większą mocą – Praca jest taka sama (ta sama masa i wysokość), ale pierwsza wykonuje ją w połowie czasu, więc ma dwa razy większą moc.
Ile dżuli ma 1 kWh?
- A1000 J
- B3,6 MJ
- C36 MJ
- D3600 J
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 3,6 MJ – 1 kWh = 1000 W · 3600 s = 3 600 000 J = 3,6 MJ.
Grzejnik o mocy 1,5 kW pracuje 4 godziny. Ile energii pobrał?
- A0,375 kWh
- B6 kWh
- C1,5 kWh
- D6000 kWh
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: 6 kWh – E = P · t = 1,5 kW · 4 h = 6 kWh.
Kilowatogodzina jest jednostką
- Aenergii
- Bczasu
- Cmocy
- Dsiły
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: energii – Kilowat razy godzina to moc razy czas, czyli energia.
Winda unosi 500 kg ze stałą prędkością na wysokość 20 m w czasie 25 s (g = 10 m/s², bez strat). Jaką moc rozwija silnik?
- A4000 W
- B400 W
- C100 000 W
- D250 W
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: 4000 W – W = m · g · h = 500 · 10 · 20 J = 100 000 J, P = 100 000 J : 25 s = 4000 W; 400 W wychodzi bez g.
Cały dział „Praca, moc, energia mechaniczna”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.