1Rozwój parlamentaryzmu
- Po 1689 roku w Anglii władza króla była ograniczona. W 1707 roku Anglia i Szkocja połączyły się w Wielką Brytanię. W XVIII wieku powstał gabinet ministrów odpowiedzialnych przed parlamentem, a Robert Walpole uchodzi za pierwszego premiera.
- Dynastia hanowerska (od 1714): królowie dużo mniej angażowali się w codzienne rządy. W parlamencie rządziły partie wigów i torysów.
2Rewolucja przemysłowa w Anglii
- Od połowy XVIII wieku w Anglii rozwinęło się włókiennictwo (przędzarka Jenny, krosno mechaniczne), górnictwo węgla i hutnictwo żelaza.
- Przełomem była maszyna parowa Watta, napędzająca fabryki i górnictwo, a potem kolej.
- Dlaczego tu? Anglia miała kapitał z handlu i kolonii, węgiel i żelazo, rozwiniętą bankowość, rynek bez ograniczeń cechowych i prawo chroniące własność oraz wynalazki (patenty). Rolnictwo dawało nadwyżki żywności.
- Skutki: urbanizacja, fabryki, robotnicy, nowe bogactwo i nowe problemy społeczne. Dalszy przebieg: zob. klasa III.
Który wynalazek napędzał fabryki w Anglii?
Zastosowano ją w górnictwie i fabrykach.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Klasycyzm
- W sztuce oświecenia dominował klasycyzm: wzorem był antyk, liczyły się umiar, symetria, jasność.
- Przykłady: Jacques-Louis David (Przysięga Horacjuszy), Panteon w Paryżu, rzeźby Canovy, w Polsce Łazienki.
w Anglii rozwijał się parlamentaryzm (gabinet, Walpole), a od XVIII wieku rewolucja przemysłowa (maszyna parowa Watta). Sztuka oświecenia to klasycyzm, czerpiący z antyku.
Mylenie rewolucji przemysłowej z rewolucją polityczną. To przemiany gospodarcze i technologiczne, a nie przewrót polityczny.
✎Ściąga: Anglia: parlamentaryzm, przemysł i klasycyzm
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- w Anglii rozwijał się parlamentaryzm (gabinet, Walpole), a od XVIII wieku rewolucja przemysłowa (maszyna parowa Watta). Sztuka oświecenia to klasycyzm, czerpiący z antyku.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Kto uchodzi za pierwszego premiera Wielkiej Brytanii?
- AOliver Cromwell
- BWilliam Pitt Starszy
- CWinston Churchill
- DRobert Walpole
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Robert Walpole – Rządził w latach 1721–1742.
Który wynalazek napędzał fabryki w Anglii?
- AMaszyna parowa Watta
- BKoło wodne
- CDruk
- DZegar mechaniczny
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Maszyna parowa Watta – Zastosowano ją w górnictwie i fabrykach.
Co należało do przyczyn rewolucji przemysłowej w Anglii?
- ABrak parlamentu
- BBrak handlu
- CKapitał, węgiel i żelazo
- DBrak surowców
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Kapitał, węgiel i żelazo – Anglia miała do tego dobre warunki.
Jaki styl w sztuce oświecenia czerpał z antyku?
- ARomantyzm
- BKlasycyzm
- CBarok
- DGotyk
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Klasycyzm – Cenił umiar i symetrię.
Który malarz stworzył Przysięgę Horacjuszy?
- AJacques-Louis David
- BGoya
- CRubens
- DRembrandt
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Jacques-Louis David – Obraz jest typowym przykładem klasycyzmu.
Czym są wigowie i torysi?
- AArmiami
- BZakonami
- CPartiami w angielskim parlamencie
- DDynastiami
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Partiami w angielskim parlamencie – Rywalizowały o wpływ w XVIII wieku.
Co było skutkiem rewolucji przemysłowej?
- ALikwidacja handlu
- BZanik miast
- CUrbanizacja i powstanie robotników fabrycznych
- DPowrót do rolnictwa
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Urbanizacja i powstanie robotników fabrycznych – Ludzie przenosili się do miast.
Jak zmieniła się rola króla w Anglii w XVIII wieku?
- AZmalała na rzecz gabinetu i parlamentu
- BWzrosła
- CKról stał się papieżem
- DZniknęła
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Zmalała na rzecz gabinetu i parlamentu – Premier zaczął kierować rządem.
Cały dział „Oświecenie i rewolucje”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.