1Trzy cywilizacje Ameryki
- Aztekowie stworzyli potężne państwo w Meksyku. Ich stolica Tenochtitlan leżała na wyspie jeziora, z kanałami i polami uprawnymi w wodzie.
- Majowie zbudowali samodzielne miasta-państwa z piramidami, pismem i kalendarzem. Ich największy rozkwit przypadł na lata ok. 250–900 n.e., więc Hiszpanie zastali już podzielone, słabsze ośrodki.
- Inkowie rządzili w Andach z Cuzco, ze świetnym systemem dróg i urzędników.
2Podbój
- Hernán Cortés w latach 1519–1521 zdobył Tenochtitlan. Pomogli mu liczni sojusznicy, którzy chcieli pozbyć się władzy Azteków, oraz epidemia ospy.
- Francisco Pizarro od 1532 roku podbił państwo Inków: schwytał władcę Atahualpę, gdy państwo osłabiła wojna domowa.
- Przewaga Hiszpanów: broń palna, konie, żelazo, sojusze z miejscowymi przeciwnikami i epidemie.
Kto podbił państwo Azteków w latach 1519–1521?
Cortés zdobył Tenochtitlan.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Imperia kolonialne XVI–XVIII wieku
- Hiszpania i Portugalia założyły pierwsze wielkie imperia. Później dołączyły Holandia, Anglia i Francja.
- Anglicy zakładali osady w Ameryce Północnej (Jamestown 1607). Holendrzy działali przez Kompanię Wschodnioindyjską (od 1602). Francuzi budowali Nową Francję w Kanadzie, a potem także w Luizjanie.
Cortés podbił Azteków (1519–1521), Pizarro Inków (od 1532). Zwyciężyły broń, sojusze i epidemie. Potem do wyścigu o kolonie dołączyły Holandia, Anglia i Francja.
Sądzenie, że garstka Hiszpanów podbiła imperia wyłącznie dzięki sile militarnej. Kluczowe były choroby, sojusze z innymi ludami i wewnętrzne podziały.
✎Ściąga: Cywilizacje prekolumbijskie i imperia kolonialne
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- Cortés podbił Azteków (1519–1521), Pizarro Inków (od 1532). Zwyciężyły broń, sojusze i epidemie. Potem do wyścigu o kolonie dołączyły Holandia, Anglia i Francja.
- Aztekowie stworzyli potężne państwo w Meksyku. Ich stolica Tenochtitlan leżała na wyspie jeziora, z kanałami i polami uprawnymi w wodzie.
- Majowie zbudowali samodzielne miasta-państwa z piramidami, pismem i kalendarzem. Ich największy rozkwit przypadł na lata ok. 250–900 n.e., więc Hiszpanie zastali już podzielone, słabsze ośrodki.
- Inkowie rządzili w Andach z Cuzco, ze świetnym systemem dróg i urzędników.
- Hernán Cortés w latach 1519–1521 zdobył Tenochtitlan. Pomogli mu liczni sojusznicy, którzy chcieli pozbyć się władzy Azteków, oraz epidemia ospy.
- Francisco Pizarro od 1532 roku podbił państwo Inków: schwytał władcę Atahualpę, gdy państwo osłabiła wojna domowa.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Jak nazywała się stolica Azteków?
- AMachu Picchu
- BTenochtitlan
- CCuzco
- DTikal
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Tenochtitlan – Leżała na wyspie na jeziorze, w miejscu dzisiejszego miasta Meksyk.
Kto podbił państwo Azteków w latach 1519–1521?
- AFrancisco Pizarro
- BHernán Cortés
- CKrzysztof Kolumb
- DVasco da Gama
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Hernán Cortés – Cortés zdobył Tenochtitlan.
Kto podbił państwo Inków?
- AHernán Cortés
- BFrancisco Pizarro
- CVasco Núñez de Balboa
- DFerdynand Magellan
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Francisco Pizarro – Pizarro schwytał władcę Atahualpę.
Co było stolicą państwa Inków?
- ACuzco
- BTeotihuacán
- CChichén Itzá
- DTenochtitlan
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Cuzco – Cuzco leżało w Andach.
Co wspólnego miały cywilizacje Majów i Azteków w kwestii wierzeń?
- AWielkie świątynie i ofiary dla bogów
- BChrześcijaństwo
- CBrak kapłanów
- DWiarę w jednego Boga
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Wielkie świątynie i ofiary dla bogów – Obie budowały piramidy i miały rozbudowaną religię.
Które czynniki pomogły Hiszpanom w podboju?
- AChoroby, sojusze z miejscowymi ludami, broń palna i konie
- BBrak oporu Indian
- CWyłącznie przewaga liczebna
- DPomoc Anglii
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Choroby, sojusze z miejscowymi ludami, broń palna i konie – Zwycięstwo było sumą wielu przyczyn.
Którą kompanię handlową założyli Holendrzy w 1602 roku do handlu z Azją?
- AZachodnioafrykańską
- BWschodnioindyjską
- CŚródziemnomorską
- DHanzeatycką
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Wschodnioindyjską – Kompania Wschodnioindyjska działała w Azji, m.in. w Indonezji.
Co Anglicy założyli w 1607 roku w Ameryce Północnej?
- AKolonię w Brazylii
- BPierwszą stałą osadę Jamestown
- CStolicę Nowej Francji
- DMiasto Nowy Amsterdam
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Pierwszą stałą osadę Jamestown – Jamestown w Wirginii otwiera historię angielskich kolonii.
Cały dział „Odkrycia i przemiany świata”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.