1Architektura
- Kościół św. Piotra i Pawła w Krakowie: jeden z pierwszych kościołów barokowych w Polsce (początek XVII wieku, jezuici).
- Kalwaria Zebrzydowska: barokowy zespół pielgrzymkowy ufundowany przez Mikołaja Zebrzydzkiego.
- Wilanów: pałac Jana III Sobieskiego pod Warszawą (od 1677), a pałac Krasińskich w Warszawie to dzieło Tylmana z Gameren.
- W 1644 roku stanęła w Warszawie Kolumna Zygmunta III, ufundowana przez jego syna Władysława IV (symbol dynastii Wazów).
- Barokowe są też kościoły jezuickie i klasztory, np. w Wilnie, Lublinie, Lwowie.
2Literatura i pamiętniki
- Jan Andrzej Morsztyn: poeta, autor wierszy miłosnych i zbioru Kanikuła, pełnych kontrastów i gier słownych.
- Wacław Potocki: poeta i moralista, autor Transakcji wojny chocimskiej.
- Jan Chryzostom Pasek: autor Pamiętników z życia szlachcica sarmaty.
Co ufundował Mikołaj Zebrzydzki w początkach XVII wieku?
To przykład baroku w Małopolsce.
To jedno z 8 pytań quizu. Rozwiąż cały quiz →
3Dlaczego barok
- Wpływ kontrreformacji (przepyszne kościoły), mecenat magnatów i dworu oraz sarmatyzm (potrzeba wielkości i splendoru).
- Barok w Polsce miał lokalne cechy: bogata dekoracja stiukowa, portret trumienny, ozdobne pasy i stroje.
barok w Rzeczypospolitej to kościół św. Piotra i Pawła, Wilanów, Kalwaria Zebrzydowska, Kolumna Zygmunta oraz poeci Morsztyn i Potocki i pamiętnikarz Pasek.
Mylenie baroku z renesansem. Barok to XVII wiek: ruch, przepych i emocje, a renesans to XVI wiek: harmonia i symetria.
✎Ściąga: Barok w Rzeczypospolitej
Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.
- barok w Rzeczypospolitej to kościół św. Piotra i Pawła, Wilanów, Kalwaria Zebrzydowska, Kolumna Zygmunta oraz poeci Morsztyn i Potocki i pamiętnikarz Pasek.
- Kościół św. Piotra i Pawła w Krakowie: jeden z pierwszych kościołów barokowych w Polsce (początek XVII wieku, jezuici).
- Kalwaria Zebrzydowska: barokowy zespół pielgrzymkowy ufundowany przez Mikołaja Zebrzydzkiego.
- Wilanów: pałac Jana III Sobieskiego pod Warszawą (od 1677), a pałac Krasińskich w Warszawie to dzieło Tylmana z Gameren.
- Jan Andrzej Morsztyn: poeta, autor wierszy miłosnych i zbioru Kanikuła, pełnych kontrastów i gier słownych.
- Wacław Potocki: poeta i moralista, autor Transakcji wojny chocimskiej.
- Jan Chryzostom Pasek: autor Pamiętników z życia szlachcica sarmaty.
?Quiz: powtórz przed kartkówką
8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.
Który pałac zbudował Jan III Sobieski pod Warszawą?
- AWawel
- BWilanów
- CNieborów
- DŁazienki
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Wilanów – To pałac barokowy.
Kto napisał Pamiętniki opisujące życie szlachcica sarmaty?
- AJan Andrzej Morsztyn
- BJan Kochanowski
- CJan Chryzostom Pasek
- DWacław Potocki
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Jan Chryzostom Pasek – Opisują życie szlachty w XVII wieku.
Który poeta jest autorem Kanikuły?
- AAdam Mickiewicz
- BMikołaj Rej
- CJan Kochanowski
- DJan Andrzej Morsztyn
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Jan Andrzej Morsztyn – Wiersz pełen gier słownych jest barokowy.
Co ufundował Mikołaj Zebrzydzki w początkach XVII wieku?
- AŁazienki
- BWilanów
- CZespół pielgrzymkowy Kalwarii Zebrzydowskiej
- DZamość
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź C: Zespół pielgrzymkowy Kalwarii Zebrzydowskiej – To przykład baroku w Małopolsce.
Który monument w Warszawie ufundowano w 1644 roku?
- APomnik Sobieskiego
- BPomnik Mickiewicza
- CSyrenkę
- DKolumnę Zygmunta III
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Kolumnę Zygmunta III – Symbolizowała dynastię Wazów.
Które cechy ma barok?
- APrzepych, ruch i emocje
- BProstota i harmonia
- CSurowość
- DSymetria i umiar
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź A: Przepych, ruch i emocje – Barok jest dynamiczny.
Kto projektował pałac Krasińskich w Warszawie?
- ABernini
- BTylman z Gameren
- CBacciarelli
- DMerlini
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź B: Tylman z Gameren – Holenderski architekt tworzył w stylu baroku.
Dlaczego barok rozwijał się w Rzeczypospolitej?
- ADzięki Habsburgom
- BWyłącznie dzięki mieszczanom
- CZ powodu reformacji
- DDzięki kontrreformacji i mecenatowi magnatów i dworu
Sprawdź odpowiedź
Odpowiedź D: Dzięki kontrreformacji i mecenatowi magnatów i dworu – Zamożni mecenasi chętnie fundowali przepych.
Cały dział „Rzeczpospolita XVII wieku”: ściąga i próbny sprawdzian →
Kartkówka albo sprawdzian już blisko?
Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.