ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Język polski · Średniowieczeklasa 1 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/1/jezyk-polski/dante-alighieri-boska-komedia/

Język polski · Średniowiecze · kl. 1 · zakres rozszerzony

Dante Alighieri – „Boska komedia”

Dante opisuje podróż przez trzy zaświaty, a każdy jej element ma też drugie, symboliczne znaczenie. To lektura tylko na poziomie rozszerzonym.

ok. 2 min czytania10 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Autor i poemat

  • Dante Alighieri (1265–1321), poeta z Florencji. Poemat napisał po włosku, nie po łacinie, na początku XIV w.
  • Początek brzmi: „W połowie drogi naszego żywota…”. Bohater gubi się w ciemnym lesie.
  • Poemat ma trzy części: Piekło, Czyściec i Raj. Każda ma po 33 pieśni, a do tego jedna pieśń wstępna, razem 100.
  • Wiersz to tercyna: strofy po trzy wersy, rym aba bcb cdc…

2Podróż i przewodnicy

  • Wergiliusz (symbol rozumu) prowadzi Dantego przez Piekło i Czyściec. Beatrycze (miłość i łaska) przejmuje go na szczycie góry Czyśćca, w Raju Ziemskim, i prowadzi przez Raj.
  • Piekło to lej z dziewięcioma kręgami: im niżej, tym cięższe grzechy. Czyściec to góra, na której dusze się oczyszczają. Raj to droga ku wizji Boga.
3 części po 33 pieśni + wstęp = 100 pieśniPiekłolej, 9 kręgówim niżej, tymcięższy grzechCzyściecgóra oczyszczeniadusze mająnadziejęRajdroga ku Boguwizja BogaWergiliusz (rozum)Beatrycze (łaska)
Trzy zaświaty Dantego i dwaj przewodnicy.
Sprawdź, czy rozumiesz

Kim jest Wergiliusz w poemacie?

3Contrapasso i alegoria

  • Contrapasso: kara odpowiada grzechowi, przez podobieństwo albo przeciwieństwo. Wróżbici, którzy chcieli patrzeć w przyszłość, mają głowy odwrócone do tyłu.
  • Cała wędrówka to alegoria drogi duszy od grzechu do zbawienia. Liczba trzy powraca wszędzie (trzy części, tercyna).
  • Dante umieszcza w zaświatach postaci historyczne i znajomych. Ma więc swój wizerunek świata moralnego, ale też humanistyczne zainteresowanie człowiekiem i antykiem.
Zapamiętaj

Boska komedia to trzy zaświaty, dwaj przewodnicy (Wergiliusz i Beatrycze), tercyna i contrapasso.

Uwaga na błąd

Pisanie, że Dante opisuje tylko Piekło. Trzy części to Piekło, Czyściec i Raj.

✎Ściąga: Dante Alighieri – „Boska komedia”

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Boska komedia to trzy zaświaty, dwaj przewodnicy (Wergiliusz i Beatrycze), tercyna i contrapasso.
  • Dante Alighieri (1265–1321), poeta z Florencji. Poemat napisał po włosku, nie po łacinie, na początku XIV w.
  • Wergiliusz (symbol rozumu) prowadzi Dantego przez Piekło i Czyściec. Beatrycze (miłość i łaska) przejmuje go na szczycie góry Czyśćca, w Raju Ziemskim, i prowadzi przez Raj.
  • Contrapasso: kara odpowiada grzechowi, przez podobieństwo albo przeciwieństwo. Wróżbici, którzy chcieli patrzeć w przyszłość, mają głowy odwrócone do tyłu.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Z ilu części składa się Boska komedia?

    1. AZ dwóch: Piekło i Raj
    2. BZ jednej
    3. CZ trzech: Piekło, Czyściec, Raj
    4. DZ czterech
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Z trzech: Piekło, Czyściec, Raj – Do tego jest jedna pieśń wstępna, razem 100 pieśni.

  2. Kim jest Wergiliusz w poemacie?

    1. ADiabłem
    2. BUkochaną Dantego
    3. CPrzewodnikiem Dantego, symbolem rozumu
    4. DStrażnikiem Raju
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Przewodnikiem Dantego, symbolem rozumu – Prowadzi go przez Piekło i Czyściec.

  3. Kim jest Beatrycze?

    1. APrzewodniczką przez Raj, symbolem miłości i łaski
    2. BMatką Dantego
    3. CKrólową Piekła
    4. DSiostrą Wergiliusza
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Przewodniczką przez Raj, symbolem miłości i łaski – Przejmuje opiekę nad Dantem w Raju Ziemskim na szczycie Czyśćca.

  4. Co oznacza contrapasso?

    1. AZasadę trzech jedności
    2. BKarę odpowiadającą grzechowi
    3. CWybór drogi
    4. DRodzaj rymu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Karę odpowiadającą grzechowi – Kara jest podobna do winy albo jest jej przeciwieństwem.

  5. Jaką strofą napisano poemat?

    1. AOktawą
    2. BZwrotką czterowersową
    3. CTercyną
    4. DSonetem
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Tercyną – Tercyna ma trzy wersy i rym aba bcb cdc.

  6. W jakim języku napisał Dante poemat?

    1. AWe włoskim
    2. BW greckim
    3. CW niemieckim
    4. DW łacinie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: We włoskim – Wybrał język narodowy, a nie łacinę.

  7. Jak najlepiej określić Boską komedię jako całość?

    1. AAlegoria drogi duszy od grzechu do zbawienia
    2. BSatyra obyczajowa
    3. CPamiętnik z podróży
    4. DDramat historyczny
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Alegoria drogi duszy od grzechu do zbawienia – Podróż ma znaczenie dosłowne i symboliczne.

  8. Jaki status ma Dante w klasie I?

    1. ATekst obowiązkowy tylko na poziomie rozszerzonym
    2. BLektura uzupełniająca na poziomie podstawowym
    3. CNie ma go w podstawie
    4. DObowiązkowy dla wszystkich
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Tekst obowiązkowy tylko na poziomie rozszerzonym – Zgodnie z wykazem to lektura R.

Cały dział „Średniowiecze”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Język polski, klasa 1

Język jako system znakówKomunikacja językowa i funkcje wypowiedziBłąd językowy a innowacja. Norma językowaEtyka i etykieta wypowiedziJęzyk w internecie i mody językoweSłownictwo wartościująceRozprawka i argumentacjaRetoryka i erystykaNotatka syntetyzująca, streszczenie i parafrazaDyskusja, przemówienie i argumenty pozamerytoryczneŹródła, cytat, przypis i bibliografiaEsej, felieton, reportaż i interpretacja porównawczaStarożytność – cechy epokiBiblia – wiadomości ogólneKsięga RodzajuKsięga HiobaKsięga KoheletaPieśń nad PieśniamiKsięga Psalmów (Psalm 1 i 130)Apokalipsa św. JanaJan Parandowski – „Mitologia”Homer – „Iliada”Homer – „Odyseja”Sofokles – „Antygona”Liryka antyczna: Safona, Anakreont, TyrtajuszHoracy – wybrane pieśniFilozofia starożytnaPlaton – „Państwo” (mit jaskini)Arystoteles – „Poetyka”Średniowiecze – cechy epoki„Bogurodzica”„Lament świętokrzyski”„Legenda o świętym Aleksym”„Pieśń o Rolandzie”„Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią”Sztuka średniowiecza: romanizm i gotykRenesans – cechy epokiJan Kochanowski – pieśni i fraszkiJan Kochanowski – „Treny”Jan Kochanowski – „Odprawa posłów greckich”Mikołaj Rej – „Żywot człowieka poczciwego”Andrzej Frycz Modrzewski – „O poprawie Rzeczypospolitej”Barok – cechy epokiPoezja metafizyczna: Sęp Szarzyński i NaborowskiJan Andrzej Morsztyn – poezja dworska i konceptyzmJan Chryzostom Pasek – „Pamiętniki” i sarmatyzmWilliam Szekspir – „Makbet”William Szekspir – „Hamlet”Oświecenie – cechy epokiIgnacy Krasicki – satyry i „Hymn do miłości ojczyzny”Molier – „Skąpiec”Epoki literackieŚrodki stylistyczneLektury w klasie I: P, R i uzupełniające