ogarniam.edu.pl
Klasa
Zacznij naukę →Zacznij →

ogarniam.edu.pl · Język polski · Starożytnośćklasa 1 LO · fiszki i quiz: ogarniam.edu.pl/lo/1/jezyk-polski/ksiega-rodzaju/

Język polski · Starożytność · kl. 1

Księga Rodzaju

Poznasz najważniejsze opowieści o początkach świata i ludzi oraz motywy, które potem wracają w literaturze.

ok. 2 min czytania9 fiszek8 pytań w quizie🔊 Posłuchaj notatki

1Opowieści po kolei

  • Księga Rodzaju to pierwsza księga Pięcioksięgu. Zaczyna się słowami Na początku Bóg stworzył niebo i ziemię (Rdz 1,1).
  • Stworzenie świata: Bóg tworzy świat w sześć dni, a siódmego odpoczywa. Świat jest dobry i uporządkowany. Człowiek powstaje „na obraz i podobieństwo” Boga.
  • Eden: Adam i Ewa mieszkają w raju. Bóg zakazuje jeść z drzewa poznania dobra i zła. Wąż namawia Ewę do złamania zakazu. Skutek: wygnanie z raju, trud pracy, śmiertelność. W tradycji chrześcijańskiej to grzech pierworodny.
  • Kain i Abel: Kain z zazdrości zabija brata. Na pytanie Boga odpowiada: Czyż jestem stróżem brata mego? To pytanie o odpowiedzialność za drugiego człowieka.
  • Potop: ludzie czynią zło, więc Bóg zsyła potop. Sprawiedliwy Noe na Boże polecenie buduje arkę i ratuje rodzinę i zwierzęta. Tęcza staje się znakiem przymierza Boga z ludźmi.
  • Wieża Babel: ludzie chcą sięgnąć nieba i zdobyć sławę. Bóg miesza ich języki i dzieło się rozpada. To obraz pychy i utraty porozumienia.
Stworzenieświat dobrysześć dniEdenzakaz i wążwygnanieKain i AbelzazdrośćbratobójstwoPotoparka NoegotęczaBabelwieżajęzykiładgrzech i karazło wobec brataprzymierzepychamotyw
Pięć opowieści z Księgi Rodzaju w kolejności: czego dotyczą i jaki motyw z nich wynika.

2Patriarchowie

  • Dalej opowieść toczy się wokół rodu: Abraham (próba wiary: ofiara Izaaka), Jakub, Józef sprzedany do Egiptu.
Sprawdź, czy rozumiesz

Co oznacza pytanie Kaina Czyż jestem stróżem brata mego?

3Motywy

  • Raj utracony, grzech i kara, pycha, bratobójstwo, przymierze.
Zapamiętaj

Świat jest dobry. Zło wchodzi przez wolny wybór człowieka.

Uwaga na błąd

Pisanie o „jabłku” w raju. W tekście jest owoc z drzewa poznania dobra i zła, bez nazwy gatunku.

✎Ściąga: Księga Rodzaju

Najważniejsze w pigułce – przeczytaj tuż przed kartkówką lub sprawdzianem.

  • Świat jest dobry. Zło wchodzi przez wolny wybór człowieka.
  • Stworzenie świata: Bóg tworzy świat w sześć dni, a siódmego odpoczywa. Świat jest dobry i uporządkowany. Człowiek powstaje „na obraz i podobieństwo” Boga.
  • Eden: Adam i Ewa mieszkają w raju. Bóg zakazuje jeść z drzewa poznania dobra i zła. Wąż namawia Ewę do złamania zakazu. Skutek: wygnanie z raju, trud pracy, śmiertelność. W tradycji chrześcijańskiej to grzech pierworodny.
  • Kain i Abel: Kain z zazdrości zabija brata. Na pytanie Boga odpowiada: Czyż jestem stróżem brata mego? To pytanie o odpowiedzialność za drugiego człowieka.
  • Potop: ludzie czynią zło, więc Bóg zsyła potop. Sprawiedliwy Noe na Boże polecenie buduje arkę i ratuje rodzinę i zwierzęta. Tęcza staje się znakiem przymierza Boga z ludźmi.
  • Wieża Babel: ludzie chcą sięgnąć nieba i zdobyć sławę. Bóg miesza ich języki i dzieło się rozpada. To obraz pychy i utraty porozumienia.
  • Raj utracony, grzech i kara, pycha, bratobójstwo, przymierze.

?Quiz: powtórz przed kartkówką

8 pytań w stylu kartkówki i sprawdzianu. Odpowiedz w myślach, potem sprawdź odpowiedź. Rozwiąż quiz z wynikiem – każda odpowiedź ma wyjaśnienie.

  1. Ile dni trwało stworzenie świata, zanim Bóg odpoczął?

    1. ASześć
    2. BTrzy
    3. CSiedem
    4. DCzterdzieści
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Sześć – W sześć dni Bóg stwarza świat, a siódmego odpoczywa.

  2. Czego zakazał Bóg w Edenie?

    1. ARozmawiania z wężem
    2. BBudowania domów
    3. CJedzenia owocu z drzewa poznania dobra i zła
    4. DPracy w ogrodzie
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Jedzenia owocu z drzewa poznania dobra i zła – Naruszenie tego zakazu prowadzi do wygnania z raju.

  3. Jaki owoc zjadła Ewa według tekstu Księgi Rodzaju?

    1. AFigę
    2. BJabłko
    3. CTekst nie podaje gatunku owocu
    4. DGruszkę
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź C: Tekst nie podaje gatunku owocu – Jabłko to późniejsza tradycja. W Biblii jest tylko owoc z drzewa poznania.

  4. Dlaczego Kain zabił Abla?

    1. AZ zazdrości
    2. BZe strachu przed potopem
    3. CZ rozkazu Boga
    4. DZ powodu głodu
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Z zazdrości – Bóg przyjął ofiarę Abla, a Kain poczuł zazdrość.

  5. Co jest znakiem przymierza po potopie?

    1. AWieża
    2. BArka
    3. CGołąb
    4. DTęcza
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź D: Tęcza – Tęcza zapewnia, że Bóg nie sprowadzi już takiego potopu.

  6. Co symbolizuje wieża Babel?

    1. ALudzką pychę i utratę porozumienia
    2. BNagrodę dla pokornych
    3. CPoczątek potopu
    4. DDom Noego
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Ludzką pychę i utratę porozumienia – Budowniczowie chcą sięgnąć nieba, a pomieszanie języków przerywa ich dzieło.

  7. Kto jest bohaterem opowieści o próbie wiary i ofierze Izaaka?

    1. ANoe
    2. BAbraham
    3. CJózef
    4. DKain
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź B: Abraham – To jedna z opowieści o patriarchach.

  8. Co oznacza pytanie Kaina Czyż jestem stróżem brata mego?

    1. AUcieczkę od odpowiedzialności za drugiego człowieka
    2. BProśbę o przebaczenie
    3. CPytanie o wieżę
    4. DPochwałę brata
    Sprawdź odpowiedź

    Odpowiedź A: Ucieczkę od odpowiedzialności za drugiego człowieka – Kain nie przyznaje się do winy i unika odpowiedzialności.

Cały dział „Starożytność”: ściąga i próbny sprawdzian →

Kartkówka albo sprawdzian już blisko?

Rozwiąż quiz z wynikiem i powtórz materiał na fiszkach. Każda odpowiedź ma wyjaśnienie, a postęp zapisuje się bez zakładania konta.

Więcej: Język polski, klasa 1

Język jako system znakówKomunikacja językowa i funkcje wypowiedziBłąd językowy a innowacja. Norma językowaEtyka i etykieta wypowiedziJęzyk w internecie i mody językoweSłownictwo wartościująceRozprawka i argumentacjaRetoryka i erystykaNotatka syntetyzująca, streszczenie i parafrazaDyskusja, przemówienie i argumenty pozamerytoryczneŹródła, cytat, przypis i bibliografiaEsej, felieton, reportaż i interpretacja porównawczaStarożytność – cechy epokiBiblia – wiadomości ogólneKsięga HiobaKsięga KoheletaPieśń nad PieśniamiKsięga Psalmów (Psalm 1 i 130)Apokalipsa św. JanaJan Parandowski – „Mitologia”Homer – „Iliada”Homer – „Odyseja”Sofokles – „Antygona”Liryka antyczna: Safona, Anakreont, TyrtajuszHoracy – wybrane pieśniFilozofia starożytnaPlaton – „Państwo” (mit jaskini)Arystoteles – „Poetyka”Średniowiecze – cechy epoki„Bogurodzica”„Lament świętokrzyski”„Legenda o świętym Aleksym”„Pieśń o Rolandzie”„Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią”Dante Alighieri – „Boska komedia”Sztuka średniowiecza: romanizm i gotykRenesans – cechy epokiJan Kochanowski – pieśni i fraszkiJan Kochanowski – „Treny”Jan Kochanowski – „Odprawa posłów greckich”Mikołaj Rej – „Żywot człowieka poczciwego”Andrzej Frycz Modrzewski – „O poprawie Rzeczypospolitej”Barok – cechy epokiPoezja metafizyczna: Sęp Szarzyński i NaborowskiJan Andrzej Morsztyn – poezja dworska i konceptyzmJan Chryzostom Pasek – „Pamiętniki” i sarmatyzmWilliam Szekspir – „Makbet”William Szekspir – „Hamlet”Oświecenie – cechy epokiIgnacy Krasicki – satyry i „Hymn do miłości ojczyzny”Molier – „Skąpiec”Epoki literackieŚrodki stylistyczneLektury w klasie I: P, R i uzupełniające